محیط کشت پایه‌ی هر آزمایش میکروبی است. در این مقاله انواع محیط کشت، کاربرد هرکدام، روش درست آماده‌سازی و نکات نگهداری را به زبان ساده مرور می‌کنیم.
محیط کشت (Culture Medium) ترکیبی از مواد مغذی است که شرایط لازم برای رشد میکروارگانیسم‌ها مثل باکتری، کپک و مخمر را در آزمایشگاه فراهم می‌کند. تقریباً هر آزمایش میکروبی، از کنترل کیفیت آب و مواد غذایی تا داروسازی و تحقیقات دانشگاهی، با یک محیط کشت مناسب شروع می‌شود.
انتخاب محیط کشت اشتباه می‌تواند باعث شود میکروب مورد نظر رشد نکند یا میکروب‌های ناخواسته نتیجه را خراب کنند. برای همین شناخت انواع محیط کشت اهمیت زیادی دارد.
بیشتر محیط‌های کشت از این اجزا تشکیل شده‌اند:
حاوی حدود ۱ تا ۲ درصد آگار است و در پلیت ریخته می‌شود. برای شمارش کلنی و جداسازی میکروبها استفاده می‌شود؛ مثل آگار شمارش پلیت (PCA).
آگار ندارد و برای تکثیر میکروبها یا مرحلهی پیشغنیسازی به کار میرود؛ مثل آب پپتونهی بافری و آبگوشت LB میلر.
مقدار کمی آگار دارد و معمولاً برای بررسی تحرک باکتریها یا کشت میکروب‌های بیهوازی استفاده می‌شود؛ مثل محیط تیوگلیکولات مایع.
تقریباً همهی میکروب‌های غیرسختگیر روی آن رشد میکنند. برای شمارش کلی میکروبی (Total Count) استفاده می‌شود.
با افزودن مواد بازدارنده، رشد میکروب‌های ناخواسته را متوقف می‌کند تا فقط گروه مورد نظر رشد کند. مثال:
کلنیهای میکروب‌های مختلف را با رنگ یا ظاهر متفاوت نشان میدهد. مثلاً آگار VRBD و آگار VRB برای شمارش انتروباکتریاسه و کلیفرمها، هم انتخابی و هم افتراقی هستند.
تعداد کم یک میکروب هدف را افزایش میدهد تا قابل تشخیص شود؛ مثل آبگوشت RVS و آبگوشت پایه‌ی تتراتیونات در روش استاندارد جستجوی سالمونلا، یا آبگوشت پایه‌ی فریزر برای لیستریا.
با سوبستراهای رنگزا، هر میکروب را با رنگ مشخصی نشان میدهد و تشخیص را سریعتر می‌کند؛ مثل آگار کلیفرم کروموکالت که کلیفرمها و اشریشیا کلی را همزمان مشخص می‌کند.
محیط‌های کشت آماده (Dehydrated) بهصورت پودر یا گرانول عرضه میشوند. روش کلی آماده‌سازی:
مهم: بعضی محیطها مثل آگار XLD و آگار VRBD نباید اتوکلاو شوند و فقط تا جوش حرارت میبینند. حرارت اضافه باعث خراب شدن ترکیبات انتخابی می‌شود. همیشه دستورالعمل روی برچسب همان محصول را دنبال کنید.
محیط کشت مناسب، بسته به هدف آزمایش انتخاب می‌شود: محیط عمومی برای شمارش کلی، محیط انتخابی و افتراقی برای جداسازی و شناسایی، و محیط غنی‌کننده برای میکروبهایی که تعدادشان کم است. بسیاری از محیطها طبق استانداردهای ISO طراحی شده‌اند و نام استاندارد روی برچسب آن‌ها آمده است.
آسیا اکسیر عرشیا انواع محیط کشت میکروبی را از برندهای معتبر تأمین می‌کند. برای مشاهدهی محیط‌های کشت موجود، فهرست محصولات را ببینید یا برای مشاوره و استعلام قیمت با ما تماس بگیرید.
خرید مواد شیمیایی تقلبی یا بازپرشده می‌تواند نتیجهی آزمایشها را بیاعتبار کند. با این چکلیست ساده، اصالت محصولات مرک و سایر برندهای معتبر را بررسی کنید.
خیلیها نمیدانند مرک، سیگما‌آلدریچ و ساپلکو امروز زیر یک مجموعه هستند. در این مقاله ارتباط این سه برند، شکل کد کاتالوگ هرکدام و تفاوت محصولاتشان را توضیح میدهیم.
متانول و اتانول ظاهر و بوی تقریباً یکسانی دارند، ولی متانول بهشدت سمی است. در این مقاله تفاوتها، کاربردها و نکات ایمنی این دو الکل را مرور می‌کنیم.
